Yo no soi español

Jueves, febrero 18, 2010 19:16
Publicau en a categoría purnas

Cuan estié en Estaus Unitos me trucó o ficazio a reyalidat identitaria d’o país. Allí tienen prou esclatero qué ye a nazionalidat y qué a ziudadanía. Por ixo, son “ziutadans americanos” chen de nazionalidaz esferens, italians, irlandeses, angleses, chinos, alemans, mexicans, afroamericans o griegos. No pasa lo mesmo en España, an se trafuca o sentiu d’as dos cosas mesmo en a Constituzión que charra de begadas de ziudadans y a begadas de nazionals. Si a Constituzión española rispetase a tradizión d’o liberalismo politico d’an emanan totas as constituzions dende a Constituzión d’os Estaus Unitos, no trafucaria ixas dos cosas. De feito, si las trafuca, ye por un intrés politico en esbafar as tensions y esferenzias nazionals d’os paises que a lo luengo d’a istoria han conformau un estau que se diz España.

Repasando a Istoria beyeremos que España no surtió d’un feito nazional (como Alemania, o Italia, por exemplo) sino por intreses dinasticos d’os reis. Primer os Trastamaras que abión de conquerir Navarra y Granada, amás de chunir politicamén baxo o suyo dominio a resta de territorios. Dimpués d’os Austrias, que baxo o suyo dominio tenión paises tan esferéns nazionalment como os Paises Baxos, Aragón, Castiella, o mesmo territorios alemans). Mas tardi, dos Borbons, os unicos que consiguión por conquista reduzir toz os territorios (menos os bascos) a una mesma lei, ixo si, por dreito de conquista, como bien esplanican os Decretos de Nueva Planta.

De a poco, s’identificó o feito nazional castellán con o feito nazional español, y se fazión sinonimos en o ideario d’o poder politico, y ixo contina igual dica agora. Por ixo, cuan bella presona ziudadana de España, porque bosa os suyos impuestos en España, triballa en España y rezibe serbizios d’España diz que no ye español o primer que li’n dizen ye: “mira en tu carnet de identidad”.

Y yo lo miro, y en garra puesto beigo que ixo diga que soy español. O DNI zertifica que soi ziudadan d’un estau que se diz España, pero no soy “español”, ye dizir, “castellán”. Soi aragonés, porque mesmo o Estatuto reduziu diz que Aragón ye una nazionalidat, y, por tanto, os suyos abitans son nazionals d’ixe país y no pas d’atro.

De feito, soi conbenziu que si os poders politicos (toz, dende Cádiz), esen quiesto creyar un sentimien de pertenenzia, como pasa en os Estados Unitos, esen puesto rispetar as esferens nazionalidaz de l’Estau. A Constituzión de Cádiz charraba de “españols d’ultramar” y agora ixos son ziudadans d’atros paises y nazionals d’ixos países. Ye un prozeso que continará china chana entabán dica o diya que o poder politico español repleque y explizite a esferenzia entre ser ziudadán español y ser “nazional” español. En ixa dualidat mos podremos sentir más comodos o no, pero responderá más a la sensazión “esferenziadora” que en Cataluña, Euskadi y en menor mida en Galiza o Aragón, se tiene d’a resta de l’Estau.

Yo por l’inte, soi ziudadán español, ye esclatero, porque boso os mios impuestos y tiengo un DNI, pero ixa no ye a mia nazionalidat. Igual que no soi catolico atamás que Ilesia catolica me tienga en a suya base de datos, o encara que estando europeo no siga lo mesmo que un ozitan, un franzés o un ruso.